MEDIAVRYSTELLING

19 Mei 2015

Klein Nederburg Sekondêr in die Paarl se 600 graad agt- en nege-leerders het op Woensdagoggend 18 Mei nié klas bygewoon nie. Hulle het wel baie geleer terwyl hulle Internasionale Museumdag en Afrika-dag in hul skoolsaal gevier het saam met twee plaaslike museums, die Afrikaanse Taalmuseum en -monument en Paarl Museum.

Leerders het spontaan saam met kunstenaars, waaronder die Lukhanyo marimba-groep van Mbekweni, gesing en gedans. Die gewilde dramagroep Kaleidoskoop se uittreksel uit hul produksie “Ons Komvandaan”, getiteld “Gie djy vir my tale?”, het vir baie applous en lagbuie gesorg. Oudleerder Herschwell Fortuin en sy kitaar was ook ‘n gunsteling.

Die Bestuurder van Paarl Museum, Michael Jonas, het die leerders toegespreek oor die belangrikheid van die twee gedenkdae. Hy het hulle aangemoedig om museums te besoek om te ontdek hoe hul versamelings by die skoolleerplan inskakel.

Volgens Jonas vier die museumgemeenskap wêreldwyd sedert 1977 Internasionale Museumdag op 18 Mei:
“Die doel van Museumdag is om die kollig te plaas op die werksaamhede van museums en hul rol in die samelewing. Vanjaar se tema is museums en kulturele landskappe.”

Afrika-dag word jaarliks herdenk om saam te val met die stiging van die Organisasie vir Afrika-eenheid, voorheen bekend as die Afrika-Unie, op 25 Mei 1963. Volgens Jonas vier dié dag vooruitgang en bevryding van kolonialisme, maar fokus dit ook op uitdagings: “Afrika-dag gun Suid-Afrikaners die geleentheid om dié kontinent se diversiteit, verskeidenheid, waardes en kulture te leer ken, te onderskryf en te vier.”

Jonas het gesels oor die uniekheid van elkeen se erfenis deur sy eie herkoms as voorbeeld te gebruik: “Geen volk op aarde kan aanspraak maak op so ʼn diverse herkoms soos myne nie! My herkoms is uit die Khoekhoen, ‘Manne der Manne’, die slawe uit die Ooste, Duitsers uit Europa én Skotte vanaf die Britse Eilande. Dit is dié vermenging van bloed, kultuur en tradisies wat my ʼn unieke individu maak. Suid-Afrika se kultuurlandskap is verryk met my tasbare en nie-tasbare erfenis. ‘Kitchen-Dutch’ soos gepraat deur my slawe-voorouers uit die Ooste word later die oorsprong van my geliefde moedertaal, Afrikaans.”

Jonas het verduidelik hoe ons woordeskat verryk is deur woorde van die Khoekheon (byvoorbeeld ‘karos’ en ‘Outeniekwa’) en die slawe (byvoorbeeld ‘baie’ en ‘soebat’) en ook die slawe se nalatenskap van Tweede Nuwejaar, die Kaapse Klopse en Krismis-kore uitgelig. Hy het vertel dat sy grootouer, ds Karl Jonas, se erfenis as eerste inheemse onderwyser en predikant voortleef by die sendingstasie op Genadendal waar ʼn straat na hom vernoem is.

Jonas het afgesluit deur te sê dat dit nie jou velkleur is wat jou “ʼn Afrikaan en uniek maak” nie, maar wel wanneer jou “herkoms, siel en hart tuis is in Afrika”.
Vir meer inligting oor die onderskeie museums, kontak die Taalmuseum tel 021 872 3441 of admin@taalmuseum.co.za en Paarl Museum by tel 021 872 2651 of paarlmuseum@telkomsa.net.